Steun ons en help Nederland vooruit

dinsdag 2 juni 2015

Politiek Café ‘Duurzaamheid in de gemeente’ levert interessante inzichten op

Tijdens haar maandelijks Politiek Café organiseerde D66 Smallingerland op 28 mei 2015 een thema-avond ‘Duurzaamheid in de gemeente’. Er zijn twee gastsprekers uitgenodigd: Bindert Kloosterman geeft een presentatie over de ‘The Natural Step’ en Geurt van de Kerk legt hoe de ‘Gemeentelijke Duurzaamheidsindex, GDI’ is opgebouwd en is te gebruiken. Na de pauze participeert de zaal volop als aan de hand van stellingen de mening van de aanwezigen wordt gevraagd. De aanwezige politici nemen de uitkomsten van deze avond mee in de gemeentelijke voorbereidingsgroep die een zogenaamde ‘procesnotitie’ over het thema duurzaamheid maakt.

De oude raadszaal van ’t Smelnehûs stroomt rond de klok van 20.00 vol met enthousiaste mensen: D66’ers, gemeenteraadsleden en overige belangstellenden. De voorzitter van D66 Smallingerland, Erwin Keun, opent de avond en verwelkomt een ieder die de moeite heeft genomen vanavond aanwezig te zijn. Hij geeft aan wat men van deze avond kan verwachten. De avond begint met een interactieve vraag via Kahoot.it. Aan het publiek wordt gevraagd wat duurzaamheid voor hen betekent. Een meerderheid kiest voor een hybride auto i.c.m. zonnecollectoren.

‘The Natural Step’
Hierna begint Bindert Kloosterman zijn presentatie. Hij start met de video ‘Mother Nature’ met als boodschap: “De natuur heeft ons (de mensheid) niet nodig”, TNS_backcastingmaar “De mensheid heeft de natuur wel nodig”. De clou is om mensen te laten nadenken over wat zij doen voor de natuur: dit slaat aan bij het publiek. Duurzaamheid heeft niet alleen te maken met het milieu, maar ook met armoede en ongelijkheid, fossiele brandstoffen, afval en de wereldbevolking. Gemeenten staan voor een keuze: blijven zij ad hoc pilots faciliteren of vormt duurzaamheid een integraal, systematisch en onderbouwd onderdeel van het gemeentelijk beleid. Als gekozen wordt voor dit laatste, kan de methode “The Natural Step” (TNS) uitkomst bieden.

TNS kent drie pijlers:

  1. Het denken in systemen.
  2. De vier principes van duurzaamheid
  3. Het vijf-level model (Systems-, Succes-, Strategic-, Actions-, Tools level)

De principes van duurzaamheid welke TNS onderscheidt zijn:

  1. niet meer en sneller stoffen uit de aarde in het milieu brengen dan de natuur kan verwerken;
  2. niet meer en sneller chemische stoffen in het milieu brengen dan de natuur kan verwerken;
  3. de natuur niet sneller afbreken dan de tijd die nodig is om te herstellen;
  4. geen dingen doen waardoor we mensen beperken in het vervullen van hun basisbehoeften.

Door de methode van ‘backcasting’ wordt een beeld van de toekomst geschetst en gaat men vanuit dat beeld terug naar het nu. Vanuit het nu worden via bewustwording en succeservaringen, met creatieve ideeën en prioriteit van te nemen acties in de huidige realiteit stappen gezet op weg naar de duurzame toekomst. Bij deze systematiek zagen de aanwezigen aanknopingspunten voor de manier waarop de gemeente met duurzaamheid kan omgaan. De bewustwording moet niet alleen bij het gemeentebestuur plaatsvinden, maar op alle niveaus en bij alle inwoners.

‘De gemeentelijke duurzaamheidsindex’
Geurt van de Kerk is voorzitter en medeoprichter van de Stichting Duurzame Samenleving (Sustainable Society). Het is een particulier initiatief met als doel de GDI_Smallingerlandontwikkeling naar een duurzame samenleving te bevorderen. Dit doet zij door twee meetinstrumenten voor 150 landen en 400 Nederlandse gemeenten: de Sustainable Society Index (SSI) en de Gemeentelijke Duurzaamheidsindex (GDI).  De GDI omvat drie dimensies van duurzaamheid. Daarbinnen worden negen categorieën met 24 indicatoren onderscheiden. De duurzaamheidsscore op deze indicatoren wordt weergegeven in spinnenweb. het midden van het web geeft aan: niet duurzaam, de buitenste cirkel geeft aan: duurzaam. Hoe voller het web, hoe duurzamer de gemeente is. De scores van uw eigen gemeente zijn blauw; de gemiddelde scores van alle 403 gemeenten worden weergegeven door de rode lijn.

De GDI hanteert de definitie van duurzaamheid van de Commissie Brundtland uit 1987, aangevuld met een derde aandachtspunt. Een duurzame samenleving is een samenleving:

  • waarin ieder kan voorzien in zijn of haar behoeften,
  • die zorgdraagt dat ook toekomstige generaties in hun behoeften kunnen voorzien,
  • en waarbij ieder de mogelijkheid heeft om zich in vrijheid te ontwikkelen, binnen een stabiele samenleving, in harmonie met zijn of haar omgeving.

Daarin komt duidelijk tot uitdrukking dat het gaat om drie elementen: het welzijn van de mens, het welzijn van de omgeving: milieu en natuur, het welzijn van de economie. Niet alle drie elementen zijn gelijkwaardig. Het welzijn van de mens en het welzijn van zijn omgeving zijn de doelen die we willen bereiken. Het welzijn van de economie is geen doel op zichzelf, maar een middel om de beide doelen van welzijn van de mens en van zijn omgeving te bereiken.

Als we het begrip duurzaamheid goed op ons laten inwerken, realiseren we ons dat het gaat om vier basisprincipes:

  1. solidariteit binnen een generatie, tussen alle mensen die nu leven
  2. solidariteit met toekomstige generaties, die niet minder recht hebben op een goed bestaan dan wij en die we niet met mogen opschepen met een uitgeputte en vervuilde aarde
  3. ecologische grenzen die aangeven dat we moeten leven binnen de grenzen van wat de aarde kan verdragen
  4. het voorzorgsprincipe, dat wil zeggen dat als we onvoldoende kennis en informatie hebben, we moeten zorgen aan de veilige kant te blijven, zodat er geen onomkeerbare schade kan ontstaan.

Duurzaamheid begint nu bij jezelf
Duurzaamheid is geen modeverschijnsel. Duurzaamheid raakt ons allen en vraagt actie van ons allen. Ieder mens kan direct beginnen met kleine acties. Een van de aanwezigen, Maaike Kuik, noemde als voorbeeld dat zij de hoeveelheid plastic die zij produceert wil verminderen. Iedere gemeente kan direct beginnen door een plan te maken hoe een gekozen indicator duurzamer kan worden.

De avond wordt afgesloten met een levendige discussie met stellingen o.a. over de vraag of duurzaamheid te belangrijk is om over politiek over te laten. Onder leiding van Henk Gomis ontstaat een leuke en interactief halfuur waarbij het publiek én de sprekers met elkaar discussiëren. Rond de klok van half elf wordt de avond afgesloten door voorzitter Erwin Keun en wenst hij ieder een wel thuis.

Meer info
De presentaties en de GDI werkbladen zijn te downloaden:pcd

 

 

 

 

 

 

D66_Duurzaamheidposter_20150528